ادامه تلاش‌ها برای پاکسازی آلودگی نفتی ساحل قشم؛ کار هنوز به پایان نرسیده است

به گزارش قشم نیوز، آلودگی نفتی در برخی از سواحل قشم که در هفته‌های اخیر نگرانی‌هایی را درباره وضعیت محیط زیست دریایی و ساحلی این جزیره به وجود آورده بود، هنوز به مرحله‌ای نرسیده که بتوان از پایان کامل عملیات پاکسازی صحبت کرد؛ هرچند بخش قابل توجهی از مناطق آلوده، به‌ویژه در محدوده ساحل سوزا، پاکسازی شده است.

موضوع آلودگی در هفته‌های گذشته با مشاهده آثار آن در نوار ساحلی قشم جدی‌تر شده است؛ آلودگی‌ای که در کنار آثار نفتی، ضرورت جمع‌آوری پسماندهای همراه و پاکسازی دقیق ساحل را نیز مطرح کرده است. اهمیت این موضوع در قشم تنها به ظاهر نامطلوب ساحل محدود نمی‌شود؛ این جزیره در مجاورت یکی از مهم‌ترین پهنه‌های دریایی کشور قرار دارد و هرگونه آلودگی نفتی در این محیط می‌تواند در صورت تداوم، پیامدهایی فراتر از یک محدوده مشخص ساحلی به همراه داشته باشد.

رئیس سازمان حفاظت محیط زیست با تشریح آخرین وضعیت عملیات پاکسازی اعلام کرده است که از ابتدای اجرای طرح، اداره‌کل حفاظت محیط زیست هرمزگان با همکاری سازمان بنادر و دریانوردی و دیگر دستگاه‌های مسئول در استان، روند پاکسازی را آغاز کرده‌اند. شینا انصاری همچنین از حضور تیم کارشناسی ستاد سازمان حفاظت محیط زیست در قشم طی هفته گذشته خبر داده است؛ اقدامی که با هدف بررسی میدانی شرایط و پیگیری روند عملیات انجام شده است.

بر اساس آخرین اعلام سازمان حفاظت محیط زیست، بخش قابل توجهی از مناطق آلوده پاکسازی شده و ساحل سوزا نیز از جمله محدوده‌هایی است که عملیات در آن پیشرفت داشته است. سوزا برای قشم تنها یک محدوده ساحلی نیست؛ این منطقه در پیوند با زندگی روزمره مردم، فعالیت‌های ساحلی و گردشگری جزیره قرار دارد و وضعیت محیط پیرامون آن به شکل مستقیم بر کیفیت استفاده مردم و گردشگران از ساحل تأثیر می‌گذارد.

در کنار جمع‌آوری آثار آلودگی، بطری‌های پلاستیکی و پسماندهای PET نیز از محدوده‌های مورد نظر جمع‌آوری و جابه‌جا می‌شوند. این بخش از عملیات نشان می‌دهد که پاکسازی ساحل در عمل با یک مسئله چندلایه روبه‌رو است؛ چراکه آلودگی نفتی و پسماندهای رهاشده می‌توانند در یک محدوده ساحلی در کنار یکدیگر قرار بگیرند و تفکیک و پاکسازی آنها نیازمند کار میدانی مستمر است.

اگرچه بخش قابل توجهی از ساحل پاکسازی شده، اما سازمان حفاظت محیط زیست تأکید کرده است که هنوز نمی‌توان عملیات را به طور کامل پایان‌یافته اعلام کرد. دلیل این مسئله روشن است؛ در آلودگی‌های نفتی، پاک شدن ظاهر ساحل الزاماً به معنای رفع کامل آثار آلودگی نیست. پس از جمع‌آوری مواد آلوده، باید وضعیت منطقه در فواصل مختلف بررسی شود تا مشخص شود اثری از آلودگی باقی نمانده و آلودگی جدیدی نیز از طریق آب دریا یا سایر عوامل دوباره به ساحل منتقل نشده است. به همین دلیل، پایش مستمر در کنار پاکسازی اهمیت پیدا می‌کند.

اگر عملیات جمع‌آوری بدون مرحله نظارت و ارزیابی ادامه‌دار متوقف شود، ممکن است بخشی از آثار آلودگی در محیط باقی بماند یا در صورت بازگشت لکه‌های نفتی، روند پاکسازی دوباره از نقطه نخست آغاز شود. آنچه اکنون در قشم اهمیت دارد، فقط میزان ساحل پاکسازی‌شده نیست؛ بلکه نتیجه پایش‌های بعدی نیز باید مشخص کند که پاکسازی تا چه اندازه توانسته آثار آلودگی را از محیط خارج کند.

رئیس سازمان حفاظت محیط زیست نیز بر همین نکته تأکید کرده و ادامه عملیات و نظارت مستمر دستگاه‌های مسئول را ضروری دانسته است. در چنین شرایطی، همکاری میان دستگاه‌های محیط زیست، بنادر و دریانوردی و مجموعه‌های استانی باید از مرحله جمع‌آوری آلودگی فراتر برود و تا زمان اطمینان از وضعیت پایدار ساحل ادامه پیدا کند. این موضوع به‌ویژه در جزیره‌ای مانند قشم که بخش مهمی از ظرفیت‌های اقتصادی و اجتماعی آن با دریا گره خورده، اهمیت بیشتری دارد.